Cherokee County. Jee.
- Daar komt Connie vandaan. - Echt?
Het is al goed.
Ik moet je dit vertellen: Niet in de stad blijven. Ga direct naar het kamp.
Als je hier blijft, moet ik je arresteren.
- Wat moeten we doen? - Dat is niet aan mij.
Ze zouden de man moeten arresteren die de biljetten heeft gedrukt.
Hoeveel?
Een.
STADSGRENS
OPVANGKAMP 3 KILOMETER
TE KOOP
Het ziet er niet erg welvarend uit.
- Wil je ergens anders heen? - Met zo'n beet je benzine?
We zetten de tent op en dan maak ik iets te eten.
Ik kan wel wat kreupelhout voor u breken, mevrouw.
- Je wil zeker mee-eten, hč? - Ja.
- Heb je niet ontbeten? - Nee. Er is hier geen werk.
Pa probeert spullen te verkopen, zodat we verder kunnen.
Heeft niemand van ze ontbeten?
Ik wel, en m'n broertje ook. We hebben goed gegeten.
- Dan heb je zeker geen honger? - We hebben goed gegeten.
Daar ben ik blij om. We hebben niet genoeg voor iedereen.
Hij pocht maar wat, hoor.
Gisteravond zei hij dat ze kip hadden.
Ik heb naar binnen gekeken, en het was gewoon gebakken deeg, net als iedereen.
Ma? Hoe gaat het?
Wat moet ik? Ik moet de familie te eten geven.
Maar al die kinderen dan?
Geef dit maar aan Ruthie.
Alsjeblieft.
Pak aan, Tom. Ik heb geen honger.
- Je hebt nog niets gegeten vandaag. - Ik heb maagpijn. Ik heb geen honger.
- Ga maar in de tent opeten. - Ik zou ze nog steeds zien.
Wegwezen allemaal.
Je hebt er niets aan. Er is toch niet genoeg.
Ga maar weg.
Je kunt ze niet wegsturen.
Hier. Ga met je bord naar binnen.
Luister, kinderen. Haal allemaal een plat stokje,
dan krijgen jullie wat er over is.
Vooruit.
Ik weet niet of ik er goed aan doe.
Naar binnen, allemaal. En niet naar buiten komen.
Die mevrouw geeft ons te eten. Pak een blik.
- Ik wil ook. - Jij neemt te veel.
Willen jullie werk?
Ja. Waar is het?
In Tovaris County. Er zijn plukkers nodig.
- Neemt u mensen aan? - Ik heb het plukwerk aangenomen.
- Wat betaalt u? - Weet ik niet. Zo'n 30 cent, waarschijnlijk.
Waarom niet? U hebt toch het contract voor het werk?
Het hangt af van de prijs. Het kan meer zijn, of minder.
Goed. Ik ga mee.
Laat uw vergunning zien, en geef ons 'n contract,
met het loon dat we krijgen, en onderteken dat.
Luister, ik regel m'n zaakjes zelf.
Als je wilt werken, kom dan mee. Zo niet, dan blijf je hier maar.
Ik ben er al twee keer ingetrapt.
Misschien heeft hij 1000 man nodig. Hij krijgt er 5000 en betaalt 15 cent per uur.
Je moet 't wel aannemen, omdat je honger hebt.
Laat hem opschrijven wat hij betaalt.
Vraag om z'n vergunning. Die moet hij hebben.
Joe. Een opruier.
- Heb je deze vent weleens eerder gezien? - Ik geloof van wel.
In de buurt van een tweedehands- autohandel die is overvallen.
Ik weet het zeker. Stap maar in.
- Dat kunt u niet doen. - Mond dicht, anders ga je ook mee.
Niet naar opruiers luisteren. Kom allemaal liever naar Tovaris County.
Meekomen, jij.
Geef me die revolver. Ga naar de wilgen en blijf daar.
- Ik ren niet weg. - De sheriff heeft je gezien.
Straks nemen ze je vingerafdrukken, dan moet je terug vanwege je parool.
Je hebt gelijk.
Ga naar de bosjes. Als de kust veilig is, zal ik vier keer hoog fluiten.
- Wat is hier aan de hand? - Hij werd link, dus ik sloeg hem.
Hij begon te schieten en raakte die vrouw, dus sloeg ik hem weer.
- Hoe is het begonnen? - Ik had een grote mond.
Heeft hij je neergeslagen?
- Hij zag er anders uit. - Ik was het. Met mij valt niet te sollen.
Ga in de auto zitten.
- Deze vrouw bloedt dood. - Wat een rotzooi van zo'n.45.
Haal de dokter maar.
- Kom nu maar binnen. - We moeten weg.
Ze zeggen dat 'n stel kerels het kamp in brand komt steken.
We moeten de truck inladen.
- Wat doe je met de krik? - Ze werd kwaad.
Geen tijd voor, we moeten weg. Waar is Connie?
Hij is eerder vanavond vertrokken. Het viel hem allemaal zwaar tegen.
Blij toe. Hij was niets waard.
- Ach, hij heeft ons mooi laten zitten. - Rustig. Help Al met de truck.
Er komen kerels uit de stad het kamp platbranden.
Rustig maar, het komt wel goed.
Tom, ik voel me zo volkomen leeg.
Zonder hem wil ik gewoon niet leven.
Hij komt wel terug. We laten een boodschap achter.
Maak je maar niet ongerust.
Klim erop. Ma en Rosasharn instappen.
Misschien is Connie boeken kopen om te studeren.
Hij wordt radio-expert. Misschien wilde hij ons verrassen.
Misschien heb je wel gelijk.
Er komt 'n moment dat je kwaad wordt.
- Je hebt 't beloofd. - Ik doe m'n best.
Als het de wet was, konden we ermee leven.
Ze willen ons onder de duim krijgen, ons laten kruipen.
- Je hebt het beloofd. - Ik doe echt m'n best.
Je moet erbuiten blijven. De familie valt uiteen.
Is dat een wegomlegging?
Toe nou, Tom.
Waar denk je datjij heen gaat?
We komen hier niet vandaan. We hoorden dat er werk was in Tovaris.
Je gaat de verkeerde kant op. En we willen jullie soort niet meer in onze stad.
Er is toch al niet genoeg werk voor iedereen.
- Welke kant is het op? - Naar het noorden.
En niet terugkomen voor de katoen rijp is. Begrepen?
Pa, we proberen dat andere wiel.
- Heb je weer een lekke band? - Alweer?
Pa, heb je het reservewiel?
Ma, ga eens staan. Het is al zwaar genoeg.
Er moet echt iets gebeuren.
We hebben nog maar een dag smeer, nog twee dagen meel en nog tien aardappels.
En vergeet niet dat Rosasharn eerdaags haar baby krijgt.
Goeiemorgen.
- Zoeken jullie werk? - Alles wat we maar kunnen vinden.
- Kun je perziken plukken? - Wat dan ook.
Er is werk zo'n 60 kilometer verderop, voor Pixley.
Ten oosten van snelweg 32, op de Keene ranch. Zeg maar dat je 't van Spencer weet.
Vriendelijk bedankt.
Kom op, moeder.
- Is er een ongeluk gebeurd? - Waar ga je heen?
Ene Spencer zei dat er werk was.
- Zoek je werk? - Absoluut.
Goed. Ga dan maar in de rij staan.
- Deze is oké. Ze kunnen door. - Wat is er gebeurd?
Wat problemen verderop, maarjullie kunnen er wel door.
Ga maar.
Is de weg weggespoeld of zo?
Ik weet niet wat al die juten hier zoeken, maar ik vind het niks.
Dit is ons soort mensen. Ik vind het maar niks.
Vooruit. In de rij blijven.
Vooruit.
Wat doe je nou, stakingsbreker?
Kom op. Vlug.
Kom op.
Die kant op.
De straat door.
In de rij blijven. De straat door.
Wacht 's even.
- Zoek je werk? - Ja, maar hoe zit dit?
- Gaat je niets aan. Naam? - Joad.
- Hoeveel mannen? - Vier.
- Vrouwen? - Twee.
- Kinderen? - Twee.
Kunnen jullie allemaal werken?
- Ik denk 't wel. - Goed. Huis 63.
Loon: Vijf cent per doos, zonder gekneusd fruit.
Vooruit. Je moet direct aan het werk.
Kom maar, lieverd.
- Naam? - Joad.
Wat gebeurt hier allemaal?
- Joad. Zie ik niet. - Kenteken?
Oklahoma EL204. Die hoef je niet te checken.
Luister, we willen hier geen problemen.
Doe je werk, steek je neus niet in andermans zaken, dan komt alles goed.
Ze geven je hier wel een warm welkom.
- Gaan we hier wonen? - Ja.
Het valt wel mee als we alles schoongemaakt hebben.
Ik vond de tent beter.
Hier hebben we 'n vloer, die lekt niet als het regent.
Hier. Kan van pas komen.
- Naam? - Nog steeds Joad.
- Hoeveel? - Zes. Ga maar.
Rosasharn en ik laden wel uit.
- Zijn er nog hamburgers? - Ze zijn op.
- Meer kreeg ik niet voor je dollar loon. - Echt?
De bedrijfswinkel is erg duur. Een andere is er niet.
Ik heb nog honger.
Morgen krijg je voor 'n hele dag betaald. Dan hebben we genoeg.
Ik had niet gedacht dat ik het in m'n rug zou krijgen van plukken.
Ik ga kijken waar die drukte om was bij de poort.
- Wil er iemand mee? - Nee, ik ga zo naar bed.
Ik ga eens kijken of ik geen meisje kan vinden.
- Toen ik zo oud was als jij... - Pa.
Ik vraag me af waar al dat geschreeuw voor was.
Jullie zien me later wel weer.
Tom, wees voorzichtig. Bemoei je nergens mee.
Maak je geen zorgen.
- Waar gajij heen? - Een stukje wandelen.
- Is dat soms verboden? - Loop gewoon maar weer terug.
- Mag ik er niet eens uit? - Vanavond niet.
Ga je zelf terug, of moet ik hulp roepen om je terug te brengen?
Ik loop wel terug.
- Goeienavond. - Wie ben je?
- Een voorbijganger. - Ken je hier iemand?
Ik liep gewoon langs.
Als dat Tom Joad niet is. Dag, jongen.
- Ik dacht dat je gevangen zat. - Ik ben de stad uitgezet.
Kom binnen.
- Is dit de man waar je 't over had? - Ja. Wat doe je hier?
Perziken plukken.
Ik hoorde geschreeuw toen we aankwamen. Ik wou kijken wat er was.
We staken.
Maar je kunt van vijf cent best eten.
- Krijg jij vijf cent? - Ja. We hebben al een dollar verdiend.
Luister. Wij kwamen hier werken.
We zouden vijf cent krijgen, maar er waren veel plukkers.
Toen werd het tweeënhalve cent.
Daar kun je niet van eten. En als je kinderen hebt...
We zeiden dat we 't niet deden.
We zijn er uitgeschopt. En nu krijg jij vijf cent.
- Maar zou dat na de staking blijven? - Ik weet niet. Nu in ieder geval wel.
Als wij weg zijn, krijg je tweeënhalf. Je weet wat dat betekent.
Een ton perziken plukken en wegdragen voor een dollar.
Daar krijg je niet genoeg eten voor om van te leven.
Zeg dat ze zich bij ons aansluiten. De perziken zijn rijp.
Na twee dagen krijgt iedereen vijf cent. Misschien wel zeven.
Ze krijgen nu ook vijf. De rest interesseert ze niet.
Als de staking voorbij is, krijgen ze dat niet meer.
En voor je 't weet sta je weer op straat. Zo doen ze dat.
Tijdens de oogst ben je 'n arbeider. Daarna een landloper.
Ze krijgen nu vijf cent, dat is 't enige dat telt.
Pa zou zeggen dat hij er niets mee te maken had.
- Hij moet het eerst zelf meemaken. - We hadden zelf niets te eten.
Vanavond hadden we vlees, al was 't niet veel.
Denk je dat pa z'n vlees opgeeft voor andere kerels?
Rosasharn heeft melk nodig.
Denk je dat ma de baby laat verhongeren voor 'n stel schreeuwende kerels?
Je moet het leren, net als ik.
Ik weet nog niet wat goed is, maar ik probeer erachter te komen.
Daarom kan ik nooit weer preken.
Predikers moeten zeker weten. Ik weet het niet.
Ik moet het vragen.
- Het bevalt me niet. - Wat is er?
Ik denk dat ik iets hoor, maar als ik luister is er niets.
- Het zou kunnen. - We zijn allemaal nerveus.
De juten hebben gezegd dat ze ons zouden verjagen.
Niet de gewone agenten, maar die met de penningen, de bewakers.
Ze zien mij als leider, omdat ik veel praat.
Doe het licht uit en kom naar buiten. Er is iets.
- Wat is er? - Ik weet het niet. Luister.
- Het is niet duidelijk. - Hoorjij iets?
Ja. Volgens mij komt er een flinke groep kerels aan.
- We moeten hier weg. - Die kant op. Onder de brug door.
Daar heb je 'm. Die magere in het midden. Pak hem.
Je weet niet wat je doet. Er verhongeren kinderen.
Bek dicht, vuile...
- Je hebt hem doodgeslagen. - Z'n verdiende loon.
Kijk uit.
- Hij is dood. - Heb je de vent gezien die het heeft gedaan?
Ik heb hem in z'n gezicht geraakt. Dat valt overal op.
Pa, wakker worden. Al, pak de lamp.
Kom op.
- Heeft iemand iets gevraagd? - Nee.
- Blijf bij de deur. - Goed.
Hoe voelt het?
M'n gezicht ligt open, maar ik kan nog zien.
- Wat heb je gehoord? - Hij is van kant.
Dat dacht ik al.
Iedereen heeft het erover.
Er is veel politie op de been. Ze zeggen dat ze de dader willen lynchen.
Ze hebben Casy eerst vermoord.
Ze zeggen dat het anders is gegaan, datjij als eerste sloeg.
Weten ze hoe de dader eruitziet?
Ze weten dat hij gewond is in z'n gezicht.
Het spijt me. Ik wist niet wat ik deed, het gebeurde vanzelf.
- Ik wist niet dat ik het zou gaan doen. - Het is al goed.
Ik wou dat je het niet had gedaan, maar je kon niet anders.
Daar kan ik je de schuld niet van geven.
Ik ga weg. Ik kan jullie dit niet aandoen.
Er is een hoop wat ik niet begrijp, maar je helpt ons niet door weg te gaan.
Er was een tijd dat we op het land leefden. We wisten wie we waren.
Oude mensen stierven en kinderen werden geboren, maar één ding bleven we:
We waren de familie, dat was glashelder.
Nu is niets glashelder meer. Alles is gecompliceerd.
Al wil niets liever dan op eigen benen staan.
Oom John sjokt maar voort.
Je vader is z'n plaats kwijt aan het hoofd van de familie.
We vallen uit elkaar.
Er is geen familie meer.
De baby van Rosasharn zal geen familie hebben.
Ik probeer haar op de been te houden, maar...
En wat moet er op zo'n manier van Winfield worden?
Hij groeit wild op. Ruthie ook. Net als dieren.
Ze kunnen niets vertrouwen.
Ga niet weg. Blijf hier om te helpen.
Help mij.
Goed. Het is beter van niet, maar ik doe het toch.
Er komen allemaal mensen aan.
- Hoeveel? - Tien.
Huis 25. Het nummer staat op de deur.
- Goed. Hoeveel betaalt u? - Tweeënhalve cent.
Zo weinig? Daar kunnen we niet van eten.
Graag of niet. Er komt 200 man uit het zuiden die het graag aannemen.
Hoe moeten we eten?
Ik bepaal de prijs niet. Als je niet wilt, dan donder je maar op.
- Waar is huis 25? - Aan het einde van de straat.
Die Casy.
Hij was dan wel predikant, maar hij zag alles duidelijk.
Hij was een helder licht. Hij hielp mij om alles ook te zien.
Vannacht gaan we ervandoor.
Een helder licht.
Ik zet de motor aan.
Oké, Tom.
Spring er maar op.
- Totdat we ver genoeg zijn. - Ik zou hier niet graag lang liggen.
Stap in, ma.
- Waar gaan jullie heen? - Weg.
- Waarom? - We kunnen goed werk krijgen.
O ja? Laat me alles eens bekijken.
- Was er niet nog een vent? - Bedoel je die lifter?
- Kleine kerel met een bleek gezicht. - Ik geloof het wel.
We hadden 'm alleen een lift gegeven. Die is al eerder vertrokken.
- Hoe zag hij er ook weer uit? - Klein. Bleek gezicht.
- Had hij vanochtend blauwe plekken? - Ik heb niets gezien.
Oké, ga maar.
- Vertrekken jullie voorgoed? - We krijgen werk in het noorden.
- Goed gedaan, Al. - Waar gaan we heen?
Maakt niet uit. Als we hier maar ver vandaan zijn.
Het is kokend heet.
- Panne? - De ventilatorriem.
Geen beste plek voor zoiets.
- Heb je nog benzine? - Zo'n twee liter.
Ma, deze keer is het goed mis.
Daar zijn lichten. Misschien is 't een kamp.
Nog geen twee kilometer. Red je dat in z'n vrij?
- Wie weet. - We proberen het gewoon.
Kom op, jongens. Instappen.
LANDARBEIDERS-KAMP
MINISTERIE VAN LANDBOUW
- Heb je jezelf bezeerd, John? - Nee.
- Je ging te snel. - Waar is dit goed voor?
Er spelen hier veel kinderen. Mensen vergeten dat ze langzaam moeten rijden.
Met die drempel vergeten ze het niet.
- Is er plaats voor ons? - Je hebt geluk.
Hoe gaat het, mevrouw? Alles goed?
Aan het eind naar links. Je ziet het vanzelf. Jullie zitten in sanitair vier.
- Wat is dat? - Toiletten, douches, wastobbes.
- Wastobbes met stromend water? - Jazeker.
Het kampcomité komt morgen langs om alles te regelen.
- Smerissen? - Nee.
Die kiezen ze hier zelf. U krijgt bezoek van het damescomité.
Die vertellen u over de school en wie de sanitaireenheden schoonmaakt.
Komt u binnen even inschrijven?
Gaan jullie maar vast, ik schrijf ons wel in.
Deze kant op. Hier binnen.
Niet dat ik nieuwsgierig ben,
maar ik heb bepaalde informatie nodig. Wat is je naam?
Met hoevelen zijn jullie?
Acht. Nu.
- Oom John, u ziet er niet goed uit. - Zo voel ik me ook, maar 't gaat wel.
Kom op.
Duwen.
Het kamp kost een dollar per week. Dat kun je met klusjes afbetalen.
Dat komt wel goed.
Wat voor comité hebt u hier?
Elk van de vijf sanitaire eenheden kiest een vertegenwoordiger.
Zij bepalen hoe het kamp gerund wordt.
Dus het kamp wordt geleid door mensen uit het kamp zelf?
- Precies, ja. - Geen politie?
- Die mag zonder bevelschrift 't kamp niet in. - Niet te geloven.
Het vorige kamp hebben ze platgebrand, samen met plaatselijke kerels.
Hier niet. Soms patrouilleren ze rond het kamp.
- Helemaal als er een dansavond is. - Hebben jullie die?
De beste in de omgeving. Elke zaterdagavond.
- Van wie is dit kamp? - De overheid.
- Waarom zijn er niet meer van zulke kampen? - Ik zou 't graag weten.
Is er werk in de omgeving?
Ik kan niets beloven, maar er komt later een licentiehouder langs als je interesse hebt.
Hoe kom je aan die wond?
- Er viel een krat op me. - Pas maar op.
De magazijnmeester geeft je er wel iets voor. Tot later.
Ma zal het hier geweldig vinden.
Het is lang geleden dat ze goed behandeld werd.
Tot ziens.
KRAAN DICHTDRAAIEN HOUD HET KAMP SCHOON
- Winfield. Ik wil je iets laten zien. - Wat dan?
Witte dingen van serviesspul, net als in de catalogussen. Kom mee.
Kom op. Niemand die er iets van zegt.
Daar was je je handen in.
- Wat zijn dat? - In die kamertjes moet je staan.
Dan komt er water uit dat ding. Dan kun je badderen.
- Kijk, net als in de catalogus. - Niet aan zitten.
Nu heb je 'm kapotgemaakt.
Ik heb alleen maar aan het koord getrokken.
- Dag, Mr Thomas. - Goeiemorgen.
Goed werk.
Luister. Misschien raak ik hierdoor in de problemen, maar ik mag jullie wel.
Jullie zijn goeie werkers, vandaar.
- Wonen jullie in het kamp? - Ja.
- Jullie hebben 's zaterdags dansavonden. - Klopt.
- Aanstaande zaterdag moet je uitkijken. - Hoezo?
- Als hoofd van het comité moet ik 't weten. - Je hebt het niet van mij.
Luister.
"Burgers woest op rode opruiers branden weer een kamp af,
en bevelen opruiers om te vertrekken."
Wat zijn die rooien?
Overal worden mensen uitgescholden voor rooie.
- Wat zijn dat? - Daar heb ik het niet over.
Ik zeg alleen maar dat er zaterdag een gevecht komt.
De politie staat dan klaar om binnen te vallen.
Nu verder metjullie werk.
Misschien haal ik me zo problemen op de hals, maar ik mag jullie wel.
- We zeggen niet dat het van u komt. - Goed.
Er zal niet worden gevochten.
- Goeienavond. Wie heeft u uitgenodigd? - De Browns.
Ga maar naar binnen. Hallo.
Dag, Mrs Jennings. Leuk u te zien.
Hallo.
- Ga je dansen vanavond? Ik kan walsen. - Dat kan iedereen.
- Niet zoals ik. - Wegwezen.
Ze is verloofd. Haar man komt haar zo direct halen. Vooruit.
Dag, Bill. Je hebt een mooi meisje.
- Dag, Mr Thomas, Mrs Thomas. - Op de uitkijk?
- Er komt geen mot. - Dat hoop ik maar.
Goeienavond. Wie heeftjullie uitgenodigd?
Ene Jackson. Buck Jackson.
- Oké. Veel plezier. - Bedankt.
- Dat zijn ze. - Hoe weet je dat?
Zomaar een gevoel. En ze zijn ook angstig.
Hou ze in de gaten. Vraag of Jackson ze kent. Ik blijf hier.
Hallo.
Aju.
Hoe gaat het, Mrs Joad? U ziet er prachtig uit.
- Wilt u dansen? - Bedankt, maar ze voelt zich niet zo goed.
Evengoed bedankt.
Hallo.
Jackson, kijk. Ken je die kerels daar?
Het spijt me, maar we moeten het kamp schoonhouden.
Met een van hen heb ik gewerkt, maar ik heb 'm niet uitgenodigd.
Hou hem in de gaten. Verlies hem niet uit het oog.
Er staat een auto met vijf mannen bij de gombomen.
Er zijn vier mannen met geweren op de hoofdweg.
Bedankt, Willy. Goed gedaan. Ga nu maar dansen.
Nu zijn de poppen aan het dansen.
Waarom vallen die agenten het kamp lastig?
- Laten we 'n stel pikhouwelen pakken. - Dat willen ze juist.
Als er een gevecht uitbreekt, kunnen ze de politie roepen.
- We hebben ze in het oog. - Alles gereed?
- Alles komt goed. - Pak ze niet te hard aan.
Alles is geregeld. Misschien ziet niemand het.
Geen stokken of messen gebruiken, en geen ijzer.
Als je 'n mep uitdeelt, doe 't dan waar ze niet bloeden.
Heren, hoeden af. Bedankt.
- Ze wordt elke dag mooier. - Meisjes met baby's zijn altijd mooier.
- Kom, we gaan dansen. - Dat kan ik niet.
Goed dan.
Hou toch op.
9 uur 29. We gaan.
9 uur 30. Daar gaan we.
- Ik ga met haar dansen. - Mooi niet.
Excuseer me, ma.
Doe open. We zijn hier voor de rel.
- Er is niets aan de hand. Wie zijn jullie? - Politie.
- Met een bevelschrift? - Niet nodig. Er is een rel.
Ik hoor of zie niets. Er is volgens mij helemaal geen rel.
Kijk zelf maar.
Oké, we gaan.
Oklahoma EL204.
Je kunt niemand arresteren zonder bevel.
Dat krijgen we wel op het hoofdbureau.
Neem je geen afscheid van me?
Ik wist niet of dat wel een goed idee was.
- Ma... - Stil, Ruthie.
Kom naar buiten.
Er waren smerissen die kentekens controleerden.
Ze moeten iets geweten hebben.
Het zat er vroeg of laat aan te komen.
Kom even bij me zitten.
Ik zou graag blijven.
Ik zou er graag bij zijn als jij en pa een huis vinden.
Ik zou je gezicht dan graag zien.
Maar die kans zal ik nu wel nooit krijgen.
- Ik kan je verborgen houden. - Dat laat ik je niet doen.
Als je een voortvluchtige verbergt, zit je zelf ook in de problemen.
Goed dan.
Maar wat ga je dan doen?
Weet je waarover ik heb zitten denken? Casy.
Over wat hij zei, en wat hij heeft gedaan. Over hoe hij is gestorven.
Ik herinner me alles nog.
Hij was een goed man.
Ik heb ook over ons nagedacht.
Over mensen die leven als varkens, en vruchtbaar land dat braak ligt.
Of een man die duizenden hectaren heeft, en 100.000 boeren die honger lijden.
Als al onze mensen nou bij elkaar komen en schreeuwen...
Ze zouden je neerslaan, kijk maar naar Casy.
Dat doen ze toch wel.
Vroeg of laat zouden ze me toch wel krijgen, voor wat dan ook.
Tot dan...
- Je gaat toch niemand vermoorden? - Nee, dat is het niet.
Maar als ik toch vogelvrij ben, kan ik misschien iets proberen te doen.
Misschien kan ik ergens achter komen.
Ik kan rondzwerven en er misschien achter komen wat er mis is.
Dan kan ik kijken of er iets aan gedaan kan worden.
Ik heb het nog niet goed doordacht. Ik weet niet genoeg.
Hoe weet ik waar je bent?
Ze kunnen je vermoorden zonder dat ik het weet. Hoe blijf ik op de hoogte?
Misschien is het zoals Casy zegt:
Een mens heeft geen eigen ziel, maar een klein deel van een grote.
De ene grote ziel die van iedereen is.
Dan...
- Wat dan? - Dan maakt het niet meer uit.
Dan ben ik overal in het donker. Dan ben ik overal.
Overal waar je maar kijkt.
Overal waar er gevochten wordt, omdat hongerige mensen willen eten.
Overal waar een smeris iemand in elkaar slaat, daar ben ik.
In de manier waarop kerels schreeuwen als ze kwaad zijn.
In de manier waarop hongerige kinderen lachen als het avondeten klaar is.
Als mensen gewassen eten die ze zelf verbouwen,
en wonen in huizen die ze zelf bouwen, dan ben ik er ook.
Ik begrijp het niet.
Ik ook niet, ik heb er gewoon over lopen nadenken.
Geef me je hand.
Tot ziens.
Later als alles voorbij is, kom je terug.
Tuurlijk.
We kussen elkaar niet vaak, maar...
Tot ziens, ma.
Tot ziens.
Inpakken, Al. Rol dat maar op.
- Hoe gaat het, John? - Prima.
Winfield, klim er maar bovenop.
Waarom hebben jullie zo'n haast? Ze hebben daar twintig dagen werk.
Die willen we allemaal meepakken.
- Klaar, ma? - Ja. Hoe gaat 't, Rosasharn?
Iedereen aan boord. We gaan naar Fresno.
Ik help je een handje.
- Voorzichtig met haar. - Rustig aan.
Het komt wel goed.
- Blijf bij haar. - Ik zorg wel voor haar.
- Hoe gaat het, Al? - Prima.
Toe, ma.
Tot ziens.
Bedankt. Tot ziens.
Bedankt, Mr Conway.
- Dag. - Wees voorzichtig.
Twintig dagen werk. Mijn hemel.
Ik ben blij dat we katoen gaan plukken, daar heb ik verstand van.
Misschien is er twintig dagen werk, misschien ook niet.
- Dat weten we pas als we er zijn. - Wat is er? Word je bang?
Ik ben vanaf nu nooit bang meer.
Eerder wel. Ik dacht even dat ze ons klein gekregen hadden.
Het leek alsof we niets dan vijanden hadden. Alsof er geen aardige mensen meer waren.
Dat maakte me bang. Alsof we verloren waren en niemand om ons gaf.
Jij houdt ons op de been. Ik ben geen cent meer waard, dat weet ik.
Ik denk tegenwoordig alleen nog maar aan vroeger.
Aan thuis. Dat krijg ik nooit meer te zien.
Vrouwen vinden het makkelijker om te veranderen dan mannen.
Een man leeft in schokken.
Geboortes en sterfgevallen zijn schokken. Een boerderij kopen of verliezen ook.
Voor een vrouw is het een onafgebroken stroom.
Ondanks draaikolken en watervallen stroomt de rivier altijd verder.
Zo ziet een vrouw het.
- Misschien wel, maar toch is het zwaar. - Ik weet het.
Daar worden we hard van.
Rijke lui komen en gaan. Hun kinderen verprutsen het en sterven uit.
Maar wij gaan door. Ons soort mensen leeft.
Ze krijgen ons er niet onder. Dat lukt ze niet.
Wij gaan eeuwig door, want wij zijn het volk.